1. Która placówka/dom dziecka najbardziej potrzebuje pomocy?

Nasze stowarzysznie nie posiada informacji dotyczącej sytuacji finansowej poszczególnych placówek. Poprzez naszą stronę jak również kontakt z daną jednostką możemy wskazać  placówkę potrzebującą konkretnej pomocy.

 

2. Mam do przekazania maskotki, ubrania itp.? Jak mogę to przekazać konkretnej placówce?

Możemy podać adres placówki znajdującej się w najbliższej okolicy, nawiązać kontakt z daną jednostką opiekuńczo-wychowawczą. Na portalu znajduje się równie z wyszukiwarka placówek.

 

3. Czy można zamieścić na portalu www.domydziecka.org informację o sprzęcie, zabawkach, które chciałabym przekazać?

Jak najbardziej jest to możliwe. Na portalu DomyDziecka.org znajduje się zakładka Chcę pomóc, poprzez którą można zamieszczać stosowne informacje. Ponadto taką informację można przesłać na nasz adres mailowy info@domydziecka.org. Wówczas skontaktujemy się z Państwem wskazując wybraną placówkę.

 

4. Jakie są rodzaje placówek opiekuńczo wychowawczych? Czym się różnią?

I. Placówka opiekuńczo-wychowawcza typu interwencyjnego, zwana dalej "placówką interwencyjną", zapewnia dziecku:
• doraźną opiekę na czas trwania sytuacji kryzysowej;
• dostęp do kształcenia dostosowanego do jego wieku i możliwości rozwojowych;
• opiekę i wychowanie do czasu powrotu do rodziny naturalnej lub umieszczenia w rodzinie adopcyjnej albo zastępczej, placówce opiekuńczo-wychowawczej typu rodzinnego albo socjalizacyjnego;
• dostęp do pomocy psychologiczno-pedagogicznej odpowiedniej do zaburzeń i odchyleń rozwojowych lub specyficznych trudności w uczeniu się.

1. Placówka interwencyjna przyjmuje dzieci w sytuacjach wymagających natychmiastowego rozpoczęcia sprawowania opieki i wychowania.
2. Do placówki interwencyjnej są przyjmowane dzieci od 11. roku życia na podstawie rozstrzygnięcia sądu w sprawach opiekuńczych, niezależnie od miejsca zamieszkania. W wyjątkowych przypadkach do placówki interwencyjnej mogą być przyjmowane dzieci młodsze.
3. Placówka interwencyjna może specjalizować się w opiece nad niemowlętami przygotowywanymi do adopcji.
4. Placówka interwencyjna sporządza diagnozę psychologiczno-pedagogiczną dziecka i diagnozę jego sytuacji rodzinnej oraz ustala wskazania do dalszej pracy z dzieckiem.
5. Placówka interwencyjna informuje centrum pomocy o przebywających w niej dzieciach.
6. Pobyt dziecka w placówce interwencyjnej nie może trwać dłużej niż 3 miesiące. W przypadku gdy postępowanie sądowe w sprawie uregulowania sytuacji prawnej dziecka jest w toku, pobyt w placówce interwencyjnej może być przedłużony, nie dłużej jednak niż o 3 miesiące.
7. W placówce interwencyjnej dla każdego dziecka prowadzi się:
• indywidualny plan pracy;
• kartę pobytu, która zawiera uzupełnianą co dwa tygodnie ocenę relacji dziecka z rodzicami, funkcjonowania społecznego dziecka w tej placówce i poza nią, nauki szkolnej dziecka, samodzielności dziecka, jego stanu emocjonalnego, stanu zdrowia dziecka oraz informację o szczególnych potrzebach dziecka i znaczących dla dziecka wydarzeniach;
• kartę udziału w zajęciach specjalistycznych z opisem ich przebiegu;
• arkusze badań i obserwacji psychologicznych oraz pedagogicznych.


II. Placówka opiekuńczo-wychowawcza typu rodzinnego, zwana dalej "placówką rodzinną":
• tworzy jedną, wielodzietną rodzinę dla dzieci, którym nie znaleziono rodziny zastępczej lub przysposabiającej;
• wychowuje dzieci w różnym wieku, w tym dorastające i usamodzielniające się;
• umożliwia wspólne wychowanie i opiekę licznemu rodzeństwu;
• zapewnia dzieciom kształcenie, wyrównywanie opóźnień rozwojowych i szkolnych;
• ustala zasady kontaktów dziecka z rodzicami w porozumieniu z sądem, centrum pomocy i ośrodkiem adopcyjno-opiekuńczym.

1. Placówka rodzinna współpracuje z ośrodkiem adopcyjno-opiekuńczym i centrum pomocy w celu sprawowania lepszej opieki nad dzieckiem i jego wychowania.
2. W placówce rodzinnej dla każdego dziecka prowadzi się:
• indywidualny plan pracy;
• kartę pobytu, która zawiera uzupełnianą co miesiąc informację o znaczących dla dziecka wydarzeniach, w tym o postępach w nauce szkolnej, stanie zdrowia dziecka oraz ocenę aktualnej sytuacji dziecka.


III. Placówka wielofunkcyjna zapewnia dziecku dzienną i całodobową opiekę oraz wychowanie, realizując zadania przewidziane dla placówki opiekuńczo-wychowawczej wsparcia dziennego, typu interwencyjnego i socjalizacyjnego, a także łączy dzienne i całodobowe działania terapeutyczne, interwencyjne i socjalizacyjne skierowane na dziecko i rodzinę dziecka.
1. Placówka wielofunkcyjna pracuje z rodziną dziecka w celu usprawnienia jej umiejętności opiekuńczo-wychowawczych.
2. Placówka wielofunkcyjna może prowadzić hostel.
3. W placówce wielofunkcyjnej dla każdego dziecka prowadzi się:
• indywidualny plan pracy;
• kartę pobytu, która zawiera uzupełnianą co miesiąc ocenę relacji dziecka z rodzicami, funkcjonowania społecznego dziecka w tej placówce i poza nią, nauki szkolnej dziecka, samodzielności dziecka, jego stanu emocjonalnego, stanu zdrowia dziecka, oraz informację o szczególnych potrzebach dziecka i znaczących dla dziecka wydarzeniach;
• kartę udziału w zajęciach specjalistycznych z opisem ich przebiegu;
• arkusze badań i obserwacji psychologicznych oraz pedagogicznych.


IV. Placówka opiekuńczo-wychowawcza typu socjalizacyjnego, zwana dalej "placówką socjalizacyjną":
• zapewnia dziecku opiekę całodobową i wychowanie oraz zaspokaja jego niezbędne potrzeby;
• zapewnia zajęcia wychowawcze, korekcyjne, kompensacyjne, logopedyczne, terapeutyczne, rekompensujące brak wychowania w rodzinie i przygotowujące do życia społecznego, a dzieciom niepełnosprawnym - odpowiednią rehabilitację i zajęcia specjalistyczne;
• zapewnia dzieciom kształcenie, wyrównywanie opóźnień rozwojowych i szkolnych;
• podejmuje działania w celu powrotu dziecka do rodziny naturalnej, znalezienia rodziny przysposabiającej lub umieszczenia w rodzinnych formach opieki zastępczej;
• pracuje z rodziną dziecka;
• organizuje dla swoich wychowanków odpowiednie formy opieki w środowisku, grupy usamodzielniające oraz kontakt z rodzinami zaprzyjaźnionymi;
• może prowadzić hostel.
1. W placówce socjalizacyjnej dla każdego dziecka prowadzi się:
• indywidualny plan pracy;
• kartę pobytu, która zawiera uzupełnianą co miesiąc ocenę relacji dziecka z rodzicami, funkcjonowania społecznego dziecka w tej placówce i poza nią, nauki szkolnej dziecka, samodzielności dziecka, jego stanu emocjonalnego, stanu zdrowia dziecka, oraz informację o szczególnych potrzebach dziecka i znaczących dla dziecka wydarzeniach;
• kartę udziału w zajęciach specjalistycznych z opisem ich przebiegu;
• arkusze badań i obserwacji psychologicznych oraz pedagogicznych.


V. Placówka opiekuńczo-wychowawcza wsparcia dziennego, zwana dalej "placówką wsparcia dziennego", zapewnia dziecku:
• pomoc w nauce;
• organizację czasu wolnego, rozwój zainteresowań, organizację zabaw i zajęć sportowych;
• stałą pracę z rodziną dziecka.
1. . Specjalistyczna placówka wsparcia dziennego, poza wymienionymi w ust. 1 formami pracy:
a) prowadzi w szczególności co najmniej jedną z następujących form pracy:
• zajęcia socjoterapeutyczne, realizowane w stałych grupach dzieci, prowadzone przez co najmniej wychowawcę i terapeutę,
• oddziaływania terapeutyczne, korekcyjne, kompensacyjne i logopedyczne;
b) prowadzi indywidualne programy korekcyjne, realizowane podczas zajęć grupowych lub w kontakcie indywidualnym;
c) udziela pomocy w sytuacjach kryzysowych szkolnych, rodzinnych, rówieśniczych i osobistych w oparciu o diagnozę indywidualną dziecka i jego rodziny.
2. Praca terapeuty w specjalistycznej placówce wsparcia dziennego jest poddawana superwizji lub konsultacji.
3. Placówka wsparcia dziennego może organizować hostel.
4. Placówka wsparcia dziennego zapewnia dzieciom:
a) przynajmniej jeden posiłek dostosowany do pory dnia i czasu przebywania;
b) wyposażenie:
• w przedmioty potrzebne do zajęć,
• w miarę możliwości w odzież, obuwie, bieliznę i inne przedmioty osobistego użytku, stosownie do wieku i indywidualnych potrzeb.
5. Placówka wsparcia dziennego funkcjonuje przez cały rok, we wszystkie dni robocze, co najmniej 4 godziny dziennie w godzinach dostosowanych do potrzeb dzieci i rodziców.
6. W przypadku małej liczby dzieci wymagających opieki w placówce wsparcia dziennego ilość dni i godzin funkcjonowania placówki można wyjątkowo dostosować do lokalnych potrzeb.



(na podstawie ROZPORZĄDZENIE MINISTRA POLITYKI SPOŁECZNEJ z dnia 14 lutego 2005 r. w sprawie placówek opiekuńczo-wychowawczych)

 

5. Jak wygląda procedura utworzenia rodziny zastępczej?

 Instytucję rodziny zastępczej powołano, aby stworzyć dzieciom, które zostały opuszczone przez rodziców biologicznych, dom i zapewnić im opiekę.
W rodzinie zastępczej dziecko najczęściej pozostaje do czasu unormowania się jego sytuacji życiowej. Trafiają tam dzieci, których rodzice mają zawieszoną albo ograniczoną władzę rodzicielską, a więc takie, które nie mogą być adoptowane. Nie jest wykluczona możliwość adopcji dziecka przez rodzinę zastępczą, po unormowaniu jego sytuacji prawnej.
 

Rodzinę zastępczą może zostać nie tylko małżeństwo, ale także osoba samotna. Osoby, które chciałyby się podjąć takiego zadania powinny zgłosić się do najbliższego Ośrodka Adopcyjno-Opiekuńczego, Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie lub Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej. Tam uzyskają wszelkie informacje dotyczące procedury, wymagań, i umówią się na spotkanie z pracownikiem ośrodka.
 

Wymagania dla osób, które chcą założyć rodzinę zastępczą:
• stałe miejsce zamieszkania w Polsce;
• korzystanie z pełni praw obywatelskich i cywilnych;
• nie pozostawanie w stosunku do naturalnych dzieci, obecnie i w przeszłości, w stosunku ograniczenia czy zawieszenia władzy rodzicielskiej;
• wywiązywanie się z obowiązku alimentacyjnego, jeśli stanowi tak prawo lub orzeczenie sądu;
• posiadanie zaświadczenia lekarskiego o dobrym stanie zdrowia, umożliwiającym odpowiednią opiekę nad dzieckiem;
• dysponowanie odpowiednimi warunkami mieszkaniowymi i stałym źródłem utrzymania.
 

Wymienione punkty muszą spełniać zarówno kandydaci spokrewnieni jak i niespokrewnieni. Kolejnym etapem procedury jest przeprowadzenie przez ośrodek wywiadu środowiskowego. Następnie kandydaci są zobowiązani uczestniczyć w szkoleniu, na którym dowiadują się jak radzić sobie z podjętymi obowiązkami. Szkolenie odbywa się najczęściej w Ośrodku i trwa około 3 miesięcy w zależności od programu. "Rodzice" spokrewnieni mogą przejść takie szkolenie już po przygarnięciu dziecka.
 

Po ukończeniu szkolenia i przejściu badań psychologicznych kandydaci pozytywnie ocenieni otrzymują zaświadczenie kwalifikacyjne i pisemną opinię. Powinni zwrócić się oni do ośrodka adopcyjnego o pomoc w wyborze dziecka, które chcą przygarnąć. Oczywiście procedura ta nie dotyczy dzieci spokrewnionych z kandydatami. Ośrodki dysponują  listami dzieci oczekujących na nowy dom na tym etapie pomagają w ich kojarzeniu z przeszkolonymi rodzinami. Rodzice nie mogą sami decydować o wyborze dziecka, chyba że są krewnymi, wtedy mają pierwszeństwo do opieki nad dzieckiem. W innych przypadkach zanim rodzice wystąpią do sądu, muszą poznać dziecko, nad którym roztocza opiekę.
 

Po uzyskaniu wzajemnej akceptacji, należy przystąpić do procedury sądowej. Na tym etapie rodzina zastępcza powinna złożyć do sądu cywilnego miejsca zamieszkania dziecka wniosek o ustanowienie do sądu opiekuńczego. We wniosku trzeba podać konkretne dziecko, umieszczenie dziecka w rodzinie zastępczej następuje na podstawie orzeczenia sądu. Prowadzone postępowanie jest jawne i toczy się z udziałem kandydatów na rodziców zastępczych i rodziców biologicznych, jeśli ci posiadają ograniczoną władzę rodzicielską.
 

W przypadku rodzin spokrewnionych, które nie przechodziły szkolenia w ośrodku i w związku z tym nie uzyskały zaświadczenia kwalifikacyjnego, w postępowaniu przed sądem pomogą pracownicy powiatowego centrum pomocy rodzinie albo pracownicy ośrodka pomocy społecznej. W przypadku pilnej konieczności zapewnienia dziecku opieki zastępczej umieszczenie dziecka w rodzinie zastępczej jest możliwe na podstawie umowy cywilnoprawnej zawartej między rodziną zastępczą a starostą właściwym ze względu na miejsce zamieszkania tej rodziny. O zawartej umowie starosta zawiadamia niezwłocznie sąd. Na taką umowę muszą wyrazić zgodę rodzice dziecka, jeśli posiadają choćby ograniczoną władzę rodzicielską.
 

Zasady obowiązujące rodziny zastępcze:
Rodzina zastępcza kieruje się dobrem przyjętego dziecka i poszanowaniem jego praw, w szczególności dotyczących:
- wiedzy o swoim pochodzeniu
- podtrzymywania kontaktu emocjonalnego z rodziną naturalną i innymi osobami bliskimi
- poszanowania godności i ochrony przed wszelkimi formami przemocy.
 

Rodzina zastępcza jest zobowiązana zapewnić dziecku:
- odpowiednie warunki bytowe
- możliwości rozwoju fizycznego, psychicznego i społecznego
- możliwości zaspokojenia indywidualnych potrzeb dziecka, w zależności od jego stanu zdrowia i poziomu rozwoju
- możliwości właściwej edukacji i rozwoju zainteresowań
- odpowiednie warunki do wypoczynku i organizacji czasu wolnego.

W przypadku gdy rodzina zastępcza nie wypełnia swoich funkcji, starosta zawiadamia sąd o konieczności jej rozwiązania.
Pełnienie funkcji rodziny zastępczej z mocy prawa ustaje z dniem osiągnięcia przez dziecko pełnoletności.

 

6. Jakie są typy rodzin zastępczych?

• Rodziną zastępczą spokrewnioną najczęściej są najbliżsi krewni dziecka (dziadkowie, wujostwo, pełnoletnie rodzeństwo). Rodzinę ustanawia sąd rodzinny w wypadku śmierci rodziców, ich niewydolności wychowawczej czy innych problemów, których skutki niekorzystnie odbijają się na dziecku. O ustanowienie krewnego rodziną zastępczą mogą wystąpić również sami rodzice, gdy np. nie maja środków na utrzymanie dziecka lub wyjeżdżają na dłuższy okres za granicę.  Po ustanowieniu rodzina zastępcza składa w sądzie rodzinnym sprawozdania z opieki nad dzieckiem (najczęściej 2 razy do roku).
Rodzinie zastępczej spokrewnionej przysługuje finansowa pomoc na utrzymanie dziecka.


• Rodzina zastępcza niespokrewniona opiekuje się dziećmi, z którymi w żadnym stopniu nie jest spokrewniona. Nie pełni swej funkcji zawodowo, więc nie pobiera z tego tytułu żadnego wynagrodzenia. Jest ustanawiana przez sąd rodzinny i przed nim składa sprawozdania z opieki nad dzieckiem. Przysługuje jej pomoc finansowa na utrzymanie dziecka i niewielki dodatek z tytułu braku pokrewieństwa. Jej funkcję może pełnić zarówno małżeństwo jak i osoba samotna.


• Zawodowe rodziny zastępcze to rodziny, które z tytułu wykonywanej pracy otrzymują wynagrodzenie. Aby móc pełnić taką funkcję osoby muszą przejść przez cykl badań i szkolenie oraz otrzymać zaświadczenie o kwalifikacji. Rodziny specjalistyczne przechodzą szkolenie poszerzone o wiedzę na temat zagadnień związanych ze specjalnymi potrzebami podopiecznych dzieci (np. rehabilitacji, pielęgnacji, resocjalizacji). Szkolenia rodzin zastępczych przeprowadzają Ośrodki Adopcyjno - Opiekuńcze.
Umowę cywilno-prawną o świadczenie usług podpisuje z kandydatami Powiatowe Centrum Pomocy Rodzinie lub - w miastach na prawach powiatu – Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej.
W przypadku małżeństwa, wynagrodzenie otrzymuje jedna osoba, która deklaruje nie podpisywać umowy o pracę z innym pracodawcą. Druga osoba zobowiązuje się do świadczenia pomocy w opiece nad dziećmi na warunkach wolontariatu (nieodpłatnie).
Każda rodzina zawodowa, poza opieką nad dziećmi, ma obowiązek gromadzić dokumentację dziecka i składać comiesięczne sprawozdania w Centrum Pomocy Rodzinie, odpowiadać na zapytania sądu rodzinnego i podtrzymywać tam gdzie to możliwe kontakt dziecka z jego rodziną naturalną.


• Rodzinne pogotowie opiekuńcze zajmuje się opieką krótkoterminową- do 12 wyjątkowo 15 miesięcy. Przeznaczone jest dla dzieci w różnym wieku. Zapewnia pomoc dziecku w czasie gdy rodzina naturalna dziecka, z pomocą odpowiednich służb, może rozwiązać swoje problemy, albo uporządkować sytuację prawną np. niemowlęcia.
Rodzinne pogotowia funkcjonują od ok. 2000 r. i są już popularną rodzinną formą opieki zastępczej.


• Rodzina zastępcza wielodzietna to rodzina, w której może znajdować się równocześnie od 3 do 6 dzieci. Liczba dzieci podopiecznych może zostać ustalona indywidualnie w umowie. To forma opieki, która - biorąc pod uwagę obowiązki związane z opieką nad dziećmi i ich liczbę - przypomina rodzinny dom dziecka. Jest jednak mniej skomplikowana pod względem organizacyjnym i rozliczeniowym.


• Rodzina zastępcza specjalistyczna przeznaczona jest dla dzieci wymagających dodatkowej opieki czy pielęgnacji. Są to dzieci z problemami rozwojowymi, zdrowotnymi, z dysfunkcjami, niedostosowane społecznie. Równocześnie można umieścić w rodzinie specjalistycznej do 3 dzieci. Rodziny specjalizują się w opiece nad dziećmi z podobną grupą dysfunkcji czy jednym rodzajem problemów np. dziećmi niepełnosprawnymi lub dziećmi niedostosowanymi społecznie.
Wielodzietne i specjalistyczne zawodowe rodziny zastępcze to nowe forma opieki nad dziećmi. Istnieją w zapisie ustawowym od 2004 roku (ustawa o pomocy społecznej z 12.03.2004 r.) w praktyce są wciąż nieliczne. 

 

7. Czy jest możliwy podział obowiązków między rodziną zastępczą lub placówką opiekuńczo-wychowawczą a rodzicami?

Podział obowiązków między rodziną zastępczą lub placówką opiekuńczo – wychowawczą a rodzicami obowiązuje bez potrzeby wypowiadania się w tym względzie sądu opiekuńczego. Sąd opiekuńczy może postanowić inaczej w postanowieniu zawierającym zarządzenie umieszczenia małoletniego w rodzinie zastępczej lub placówce opiekuńczo – wychowawczej lub w postanowieniu wydanym później. Sąd może więc rozkład kompetencji rozszerzyć lub ograniczyć, np. gdy ingerencja sądu wynikała z rażącego zaniedbywania przez rodziców procesu leczenia dziecka lub terapii, wówczas należy uznać, że w interesie dziecka jest, aby reprezentowanie w tym zakresie nie należało do rodziców.

Rodzice zachowują takie obowiązki jak: piecza nad dzieckiem (ale nie bieżąca), np. wybór szkoły dla dziecka, leczenie, zarząd majątkiem dziecka oraz reprezentowanie dziecka we wszystkich bieżących sprawach z wyłączeniem dochodzenia świadczeń na utrzymanie.

 

8. Jak wygląda pomoc pieniężna dla rodzin zastępczych?

 Rodzina zastępcza zawodowa, niespokrewniona z dzieckiem, wielodzietna lub specjalistyczna otrzymuje wynagrodzenie z tytułu świadczonej opieki i wychowania. W pozostałych przypadkach należy się zwrócić do powiatowego centrum pomocy rodzinie o przyznanie pomocy pieniężnej.

Obecnie rodziny zastępcze niespokrewnione, zawodowe wielodzietne oraz specjalistyczne  otrzymują wynagrodzenie w wysokości do 160 % podstawy (wysokość podstawy: 1 647 złotych), jednak nie więcej niż 95 % podstawy.
Przy ustalaniu wysokości wynagrodzenia bierze się pod uwagę między innymi ukończenie przez rodzinę dodatkowych kursów i szkoleń w zakresie opieki nad dzieckiem oraz doświadczenie rodziny w pracy z dziećmi, zwłaszcza okres pełnienia funkcji rodziny zastępczej.
Rodzina zastępcza o charakterze pogotowia rodzinnego w okresie pozostawania w gotowości przyjęcia dziecka otrzymuje miesięczne wynagrodzenie w wysokości 95 % podstawy. Z dniem przyjęcia pierwszego dziecka wynagrodzenie wzrasta do 160 % podstawy. Ponadto wynagrodzenie to ulega zwiększeniu, jeżeli w okresie dłuższym niż 10 dni w miesiącu kalendarzowym w rodzinie takiej przebywa więcej niż troje dzieci lub co najmniej jedno dziecko do 7 roku życia, dziecko niepełnosprawne lub umieszczone w rodzinie zastępczej w trybie ustawy o postępowaniu w sprawach nieletnich.

Rodzinom zastępczym przyznawana jest pomoc pieniężna, której wysokość ustala starosta właściwy ze względu na miejsce zamieszkania rodziny zastępczej.
Kwota pomocy uzależniona jest m. in. od wieku dziecka czy jego niepełnosprawności.
Starosta właściwy ze względu na miejsce zamieszkania rodziny zastępczej udziela tej rodzinie pomocy pieniężnej w wysokości 40 % podstawy, pomniejszonej o kwotę odpowiadającą 50 % dochodu tego dziecka, nie mniej jednak niż 10 % podstawy.
Kwota pomocy uzależniona jest m. in. od wieku dziecka czy jego niepełnosprawności. Jest ona nie niższa niż:
60 % podstawy - w przypadku dziecka w wieku do ukończenia 7. roku życia,
80 % podstawy - w przypadku dziecka w wieku do ukończenia 7. roku życia, posiadającego orzeczenie o niepełnosprawności,
60 % podstawy - w przypadku dziecka w wieku powyżej 7. roku życia do ukończenia 18. roku życia, posiadającego orzeczenie o niepełnosprawności albo orzeczenie o umiarkowanym lub znacznym stopniu niepełnosprawności,
60 % podstawy - w przypadku dziecka w wieku powyżej 7. roku życia do ukończenia 18. roku życia, umieszczonego w rodzinie zastępczej na podstawie przepisów ustawy o postępowaniu w sprawach nieletnich,
80 % podstawy - w przypadku dziecka w wieku powyżej 7. roku życia do ukończenia 18. roku życia, posiadającego orzeczenie o niepełnosprawności albo orzeczenie o umiarkowanym lub znacznym stopniu niepełnosprawności i umieszczonego w rodzinie zastępczej na podstawie przepisów ustawy o postępowaniu w sprawach nieletnich
- pomniejszonej o kwotę odpowiadającą 50 % dochodu dziecka, nie mniej jednak niż 20 % podstawy.

Rodzina zastępcza niespokrewniona z dzieckiem dodatkowo otrzymuje na każde umieszczone w niej dziecko kwotę odpowiadającą 10 % podstawy z tytułu sprawowania osobistej opieki nad dzieckiem i jego wychowania.

Istnieje możliwość uzyskania jednorazowego świadczenia na pokrycie niezbędnych wydatków związanych z potrzebami przyjmowanego do rodziny dziecka w wysokości do 150 % podstawy lub pomocy związanej ze zdarzeniem losowym w wysokości 50 % podstawy.
Rodzina zastępcza może zrezygnować z przysługującej pomocy pieniężnej. Pomoc może być przyznana w formie niepieniężnej w przypadku jej marnotrawienia lub wykorzystywania niezgodnie z przeznaczeniem.

 

9. Czy rodzice zastępczy mogą w imieniu dziecka wystąpić o alimenty?

W momencie, gdy biologiczni rodzice dobrowolnie nie chcą wywiązywać się z obowiązku alimentacyjnego, rodzice zastępczy mogą złożyć w imieniu dziecka pozew o alimenty. Rodzice zastępczy reprezentują dziecko w postępowaniu przed sądem. Pozew składa się we właściwym sądzie rejonowym dla miejsca zamieszkania dziecka lub rodziców biologicznych. Wybór właściwego sądu należy do osoby, która składa pozew – w tym wypadku do rodziny zastępczej.

Pozew o alimenty powinien zawierać:
• dane osoby domagającej się alimentów - dziecka i reprezentujących go rodziców zastępczych
• dane osoby, od której domagamy się alimentów
• wysokość żądanej kwoty wraz z uzasadnieniem - należy w tym miejscy wskazać jakie możliwości finansowe oraz majątkowe posiada pozwana przez nas osoba
• wysokość alimentów, których żądamy pomnożona przez 12 miesięcy
 

Dokumenty, które powinny być dołączone do pozwu:
• odpisy pozwu stron biorących udział w postępowaniu
• odpisy postanowienia o ustanowieniu rodziny zastępczej
• dokumenty potwierdzające żądanie alimentów, czyli zaświadczenia dotyczące kosztów utrzymania i wychowania dziecka, a także zaświadczenia dotyczące wysokości zarobków oraz zadłużeń rodziców zastępczych
• należy również dołączyć opis stanu majątkowego rodziców biologicznych – jeżeli mamy o nim jakąś wiedzę.
 

Pozew z dołączonymi dokumentami składa się do sądu. Sąd zawiadamia strony o terminie i miejscu rozprawy oraz doręcza pozwanemu odpis pozwu. Zobowiązuje go również do złożenia zaświadczenia o wysokości uzyskiwanych dochodów.
Rodzic biologiczny ma prawo odpowiedzieć na pozew i ustosunkować się do niego, a także przedstawić dowody na potwierdzenie swojego stanowiska – często odmiennego od zawartego w pozwie. Odpis tego pisma jest doręczony rodzinie zastępczej.
Sąd wyznacza rozprawę, na którą wzywa rodziców biologicznych lub ich przedstawiciela oraz rodzinę zastępczą. W trakcie rozprawy możliwe jest zawarcie ugody, czyli porozumienia, które zostaje wpisane do protokołu.
Ugoda pomiędzy stronami ma takie samo znaczenie jak wyrok.

 

10. Czy będą zmiany w 2012 roku dotyczące rodzin zastępczych?

Oto zmiany, które wejdą w życie w roku 2012:

• 1 stycznia 2012 r. wchodzą w życie przepisy ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej.
Zmiany dotyczą rodzajów rodzin zastępczych. Obecnie wyróżnia się rodziny zastępcze:
1) spokrewnione z dzieckiem;
2) niespokrewnione z dzieckiem;
3) zawodowe niespokrewnione z dzieckiem:
a) wielodzietne,
b) specjalistyczne,
c) o charakterze pogotowia rodzinnego.


Po zmianach zastąpią je:
1) rodzina zastępcza:
a) spokrewniona,
b) niezawodowa,
c) zawodowa, w tym zawodowa pełniąca funkcję pogotowia rodzinnego i zawodowa specjalistyczna;
2) rodzinny dom dziecka.


Funkcje rodzin zastępczych spokrewnionych będą pełniły jedynie następujące osoby: babcie, dziadkowie i rodzeństwo dziecka, czyli członkowie rodziny, na których zgodnie z Kodeksem rodzinnym i opiekuńczym ciąży obowiązek alimentacyjny. Liczba dzieci przebywających w takiej rodzinie zastępczej będzie wynikała z konkretnej sytuacji rodzinnej.
Obok rodzin zastępczych spokrewnionych będą istniały rodziny zastępcze niespokrewnione: zawodowe oraz niezawodowe.
 

Rodziny zastępcze zawodowe ze względu na swoje kwalifikacje będą mogły zająć się wychowaniem dzieci wymagających szczególnej troski lub umiejętności wychowawczych. Rodziny te będą bowiem stale doskonaliły swoje umiejętności, głównie poprzez szkolenia. W zawodowej rodzinie zastępczej będzie mogło przebywać nie więcej niż troje dzieci. Zawodowi rodzice zastępczy będą mogli skorzystać z przerwy w sprawowaniu swoich zadań, trwającej nie dłużej niż 20 dni kalendarzowych w roku. Nawet gdy zawodowa rodzina zastępcza nie będzie zajmowała się dziećmi wymagającymi szczególnej troski, to i tak powinna być otwarta na własny rozwój oraz doskonalenie kwalifikacji.
Warunki sprawowania pieczy zastępczej określi kontrakt zawierany ze starostą na okres przynajmniej 4 lat.
Podobnie jak w przypadku rodzin zastępczych zawodowych, liczba dzieci w rodzinie niezawodowej nie powinna być większa niż troje.
Rodzina zastępcza będzie miała prawo wyboru: czy zostać rodziną zawodową czy niezawodową. Możliwe będzie także przekształcenie niezawodowej rodziny zastępczej w zawodową.


• Od 2012 r. zmieniają się także przepisy dotyczące wynagrodzenia rodzin zastępczych.
Zgodnie z nowymi przepisami od 2012 r. rodzinie zastępczej zawodowej oraz osobom prowadzącym rodzinny dom dziecka będzie przysługiwało wynagrodzenie nie niższe niż 2.000 zł miesięcznie.
Rodziny zastępcze zawodowe oraz osoby pełniące funkcję pogotowia rodzinnego będą otrzymywały miesięcznie minimum 2.600 zł.
Przy ustalaniu wysokości wynagrodzenia brane będą pod uwagę w szczególności kwalifikacje, szkolenia i oceny.
 

Ponadto rodziny zastępcze będą mogły liczyć na dodatek w wysokości 20 % otrzymywanego wynagrodzenia. Będzie to możliwe, gdy w rodzinie zastępczej zawodowej pełniącej funkcję pogotowia rodzinnego przebywać będzie przez okres dłuższy niż 10 dni w miesiącu kalendarzowym więcej niż 3 dzieci lub co najmniej jedno dziecko legitymujące się orzeczeniem o niepełnosprawności lub orzeczeniem o znacznym lub umiarkowanym stopniu niepełnosprawności albo dziecko umieszczone w rodzinie zastępczej w trybie ustawy o postępowaniu w sprawach nieletnich.
Podobne prawa w tym względzie będzie posiadać rodzina zastępcza zawodowa lub osoby prowadzące rodzinny dom dziecka sprawujące funkcje rodziny pomocowej.
 

Osoby prowadzące rodzinny dom dziecka oraz rodziny zastępcze będą otrzymywały na każde dziecko świadczenie na pokrycie kosztów jego utrzymania w wysokości nie niższej niż:
- 660 zł miesięcznie - w przypadku dziecka umieszczonego w rodzinie zastępczej spokrewnionej;
- 1000 zł miesięcznie - w przypadku dziecka umieszczonego w rodzinie zastępczej zawodowej, rodzinie zastępczej niezawodowej lub rodzinnym domu dziecka.
Wysokość tego świadczenia pomniejsza się o kwotę nie wyższą niż 50% dochodu dziecka, nie więcej jednak niż o 80% kwot wskazanych powyżej. Dochód dziecka stanowią otrzymywane alimenty, renta rodzinna oraz uposażenie rodzinne.
Rodzinom zastępczym oraz prowadzącym rodzinny dom dziecka przysługuje dodatek na dziecko niepełnosprawne (legitymujące się orzeczeniem o niepełnosprawności lub orzeczeniem o znacznym lub umiarkowanym stopniu niepełnosprawności). Wysokość dodatku to minimum 200 zł miesięcznie na pokrycie zwiększonych potrzeb utrzymania dziecka.
Dodatek w takiej samej wysokości otrzymają też rodziny zastępcze zawodowe na dziecko umieszczone w trybie ustawy o postępowaniu w sprawach nieletnich.
 

Ponadto rodzinom zastępczym oraz osobom prowadzącym rodzinne domy dziecka starosta może przyznać dofinansowanie do wypoczynku dzieci poza miejscem zamieszkania. Jednorazowo można otrzymać także świadczenie na pokrycie niezbędnych wydatków związanych z potrzebami przyjmowanego dziecka. Rodziny zastępcze maja także prawo do otrzymania jednorazowo lub okresowo świadczenia na pokrycie wydatków związanych z wystąpieniem zdarzeń losowych lub innych, które mają wpływ na jakość sprawowanej opieki.
 

Zarówno rodziny zastępcze zawodowe, jak i niezawodowe mogą otrzymać pieniądze na utrzymanie lokalu mieszkalnego.
Osoby prowadzące rodzinny dom dziecka mogą otrzymać środki finansowe na utrzymanie lokalu mieszkalnego pokrycie kosztów remontu lub ze zmiana lokalu, a także na pokrycie innych nieprzewidzianych kosztów związanych z opieką i wychowaniem dziecka lub funkcjonowaniem rodzinnego domu dziecka.

 

11. Czym różni się adopcja od instytucji rodziny zastępczej?

 Obie instytucje powołano, żeby stworzyć dzieciom, opuszczonym przez biologicznych rodziców, dom i zapewnić im opiekę. Różnica polega na tym, że adoptowane dziecko i adoptującego łączą więzy prawne, staje się on w świetle prawa rodzicem przysposobionego. Rodziny zastępcze są formą opieki nad dzieckiem, ale nie powodują powstania tej więzi.
 

 

 12. Jakie są możliwe rodzaje adopcji?

 

Polski system prawny przewiduje  trzy postacie przysposobienia:

przysposobienie pełne

przysposobienie niepełne

przysposobienie całkowite

 

Przysposobienie pełne

przysposobienie pełne polega na tym, że między przysposabiającym a przysposobionym powstaje stosunek na podobieństwo stosunku łączącego rodziców z dziećmi. Dziecko zostaje całkowicie włączone do nowej rodziny, a wyłączone ze swojej rodziny naturalnej. Więzy łączące przysposobionego z jego rodzicami i krewnymi ulegają zerwaniu.

Utrata władzy rodzicielskiej rodziców naturalnych jest definitywna i nie może ulec przywróceniu chyba że przysposobienie zostanie rozwiązane.

Istnieje możliwość, że na żądanie dziecka i za zgodą wnioskodawcy w postanowieniu o przysposobieniu sąd postanawia, że przysposobiony będzie nosić nazwisko złożone ze swego dotychczasowego nazwiska i nazwiska przysposabiającego. Nie ma takiej możliwości w przypadku gdy występuje przy przysposobieniu całkowitym oraz wtedy gdy przy przysposobieniu pełnym sąd orzekł o sporządzenie nowego aktu urodzenia adoptowanego dziecka.

Przysposobienie pełne powoduje zmianę nazwiska przysposobionego. Na wniosek przysposabiającego-za zgodą dziecka, które ukończyło 13 lat (po wysłuchaniu dziecka młodszego)- sąd może zmienić imię lub imiona przysposabiającego.

Nowy akt urodzenia może być sporządzony, ale tylko wtedy, gdy tak orzeknie sąd opiekuńczy na wniosek przysposabiającego za zgodą przysposobionego, który ukończył 13 lat. Orzeczenie o sporządzeniu nowego aktu urodzenia może także nastąpić na wniosek przysposobionego za zgodą osoby, która dokonała przysposobienia.

Na wniosek rodziców adopcyjnych może ulec zmianie skrócony akt urodzenia, w którym zostaje wpisane nowe nazwisko dziecka.

 

Przysposobienie niepełne 

Adopcja niepełna powoduje powstanie stosunku rodzinnego jedynie między dzieckiem, a przysposabiającym i nie rozciąga się na krewnych przysposabiającego. Skutki przysposobienia rozciągają się na zstępnych przysposabianego.

Zasadniczym skutkiem przysposobienia niepełnego jest powstanie obowiązku alimentacyjnego tylko między przysposobionym i jego zstępnymi a przysposabiającym, a nie między przysposobionym a krewnymi przysposabiającego.

W przypadku przysposobienia niepełnego pokrewieństwo dotyczy tylko zstępnych i ma to wpływ na zasady dziedziczenia, oraz formę sporządzonego zupełnego aktu urodzenia, w którym nazwisko i rodzinne pochodzenie nie ulega utajnieniu.

Nie sporządza się nowego aktu urodzenia dziecka przysposobionego w sposób niepełny. Dziecko zachowuje zawsze stan cywilny na dwóch płaszczyznach – jest nadal członkiem rodziny biologicznej oraz dzieckiem osób, które dokonały przysposobienia.

W praktyce forma przysposobienia niepełnego jest stosowana bardzo rzadko i tylko w sytuacji, gdy jest to rozwiązanie najbardziej korzystne dla dziecka.

 

Przysposobienie całkowite

Przysposobienie całkowite, zwane również anonimowym, jest najdalej idącą postacią przysposobienia. Wiąże ono dziecko z nową rodziną w sposób zupełny i nierozerwalny, włącznie z nadaniem mu nowej tożsamości i zupełnym zerwaniem wszelkich więzów z jego rodzicami biologicznymi. Dziecko adoptowane jest pod każdym względem traktowane tak, jakby było naturalnym dzieckiem przysposabiających.

Decydując się na  przysposobienie całkowite należy pamiętać, że jest ono nierozwiązywalne.

W przypadku rozwiązania przysposobienia polskie prawo dopuszcza je ale jedynie w przypadku przysposobienia niepełnego i pełnego. Musi ono nastąpić z ważnych powodów na żądanie przysposobionego, przysposabiającego lub prokuratora.

W takiej sytuacji sąd indywidualnie ocenia wszystkie okoliczności, określa czy więzi rodzinne uległy rozpadowi. Najważniejsze jest określenie czy dalsze trwanie przysposobienia jest w okresie jego małoletniości jest zgodne z jego dobrem.

Przysposobienie nie może być rozwiązanie po śmierci przysposobionego, zaś po śmierci przysposabiającego może być rozwiązane tylko wtedy, gdy zmarł on już po wszczęciu sprawy o rozwiązanie przysposobienia.

Z chwilą rozwiązania przysposobienia ustają jego skutki. Jeżeli jeszcze jest małoletni może zostać ponownie przysposobiony.

Wszystkie trzy postacie przysposobienia konsekwentnie zachowują jeden cel-dobro nawiązujących się więzi rodzinnych.

Wybór postaci przysposobienia powinien być podyktowany konkretnymi, indywidualnie ocenianymi okolicznościami, a ocenę tych okoliczności zawsze determinować powinno dobro przysposabianego dziecka.

 
 
13. Kiedy dziecko moze zostadoptowane?
 
Do adopcji trafiają zwykle dzieci, których rodzice zrzekli się praw rodzicielskich, bądź zostali pozbawieni tych praw przez sąd. Część dzieci, które przebywają w domach dziecka ma jednak nieuregulowaną sytuację prawną. W wielu przypadkach, matki zrzekają się praw do dziecka zaraz po jego urodzeniu, wyrażając blankietową zgodę na przysposobienie w nieznanej rodzinie. Jednak nie dzieje się tak zawsze. Dzieci porzucone przez nieznanych rodziców i dzieci rodziców, którzy nie chcą zrezygnować całkowicie ze swego dziecka, mimo że od dawna się nim nie interesują są najbardziej pokrzywdzone.
 
Proces adopcji nie ruszy dopóki matka i ojciec nie zrzekną się swych praw. W każdym przypadku należy walczyć o odnalezienie tych rodziców i w ostateczności postawienie przed sądem w celu odebrania im władzy rodzicielskiej. 
 
Adoptowany musi być małoletni w dniu złożenia w sądzie wniosku o przysposobienie. Poza tym jednym wymogiem prawo nie precyzuje żadnych innych cech przysposabianego. Dziecko może być przysposobione niezależnie od stanu jego zdrowia i stopnia rozwoju. Ani kalectwo, ani nawet głęboki niedorozwój psychiczny nie są przeszkodą do orzeczenia przysposobienia.  W ramach procedury adopcyjnej pracownicy ośrodków opiekuńczych biorą jednak te wszystkie cechy pod uwagę próbując dobrać dla dziecka najlepszych opiekunów.
 
Nie bez znaczenia są też oczekiwania, jakie przyszli rodzice mają wobec dziecka. Należy zawsze mieć na uwadze, że dobro przysposabianego dziecka jest naczelną zasadą procesu adopcji i zawsze należy dążyć do jego jak najpełniejszej realizacji. 
 
Adoptowany wyraża zgodę na adopcję, tylko jeśli przekroczył 13 rok życia. Odmową zgody dziecka na przysposobienie sąd jest związany. Przysposabiany, który nie ukończył 13 lat, powinien być wysłuchany przez sąd, jeżeli może on pojąć znaczenie przysposobienia. Prawo przewiduje jednak wyjątek od tych reguł - sąd może orzec przysposobienie bez zgody dziecka, jeżeli wymaga tego jego dobro, w szczególności, gdy dziecko uważa wnioskodawców za rodziców. Niektóre z dzieci mogą zostać uznane za niezdolne do wyrażenia zgody np. gdy są całkowicie ubezwłasnowolnione lub stan ich rozwoju uniemożliwia im zrozumienie przysposobienia.
 
Adopcji nie można dokonać bez zgody opiekuna prawnego, który reprezentuje jego interesy bądź kuratora, ustanowionego przez sąd na wniosek ośrodka adopcyjnego. W szczególnych okolicznościach sąd jest w mocy orzec przysposobienie wbrew woli opiekuna, jeżeli wymaga tego dobro dziecka.
 
 
 

 

14. Kto moze zostać kandydatem na rodzica adopcyjnego?

Wedle prawa przysposabiającym może być tylko osoba mająca pełną zdolność do czynności prawnych, a więc osoba pełnoletnia, która nie została ubezwłasnowolniona. Minimalny wiek osoby przysposabiającej dziecko wynosi lat 18, wyjątek stanowią kobiety, które uzyskały pełnoletność przez zawarcie małżeństwa - od lat 16. W polskim prawie nie wyznaczono jasno  górnej granicy wieku dla osoby pragnącej przysposobić dziecko. Jednakże zgodnie z art.114¹ § 2 k.r.o. między przysposabiającym a przysposobionym powinna istnieć„odpowiednia różnica wieku”. To sąd rozstrzyga w każdym przypadku, kiedy ta różnica jest wystarczająca. Przyjmuje się, że jest to maksymalnie 40 lat.

Przysposabiający powinien także posiadać odpowiednie kwalifikacje osobiste. Kwalifikacje weryfikowane są przez ośrodki adopcyjne w trakcie zapoznawania się z życiorysem kandydata na rodzica, jego trybem życia i przede wszystkim poprzez bezpośredni kontakt z pracownikami placówki i psychologiem.

Przykładowe kwalifikacje osobiste przyszłego rodzica adopcyjnego można znaleźć w art. 9 Europejskiej konwencji o przysposobieniu dzieci, której Polska jest stroną.

Uwagę należy zwracać głównie na:

osobowość,

stan zdrowia psychicznego i fizycznego,

zdolność do wychowania dziecka,

sytuację rodzinną,

motywy wystąpienia o przysposobienie,

przekonania religijne zarówno kandydata jak i dziecka.

Przy organizowaniu zastępczego środowiska rodzinnego dla dziecka należy natomiast zapewnić:

ciągłość w wychowaniu dziecka,

tożsamość dziecka w sferze: etnicznej, religijnej, kulturowej i językowej.

Warunkiem adopcji jest:

uzyskanie zgody od rodziców naturalnych przysposabianego dziecka, oczywiście o ile nie są ubezwłasnowolnieni. Nie trzeba starać się o zgodę rodzica, z którym w związku z trudnymi do przezwyciężenia przeszkodami nie można się porozumieć, ani o zgodę ojca, którego ojcostwo ustalił sąd, a władza rodzicielska nie została ojcu przyznana.

•       uzyskanie zgody opiekunów prawnych dotychczas sprawujących pieczę na dzieckiem, gdy nie pozostawało pod władzą rodzicielską. W trakcie procesu adopcyjnego sam ośrodek zatroszczy się o wyrażenie takiej zgody.

uzyskanie zgody małżonka osoby przysposabiającej, chyba że jest on całkowicie ubezwłasnowolniony, albo gdy porozumienie z nim napotyka trudne do przezwyciężenia przeszkody.

Przysposobić może małżeństwo zarówno posiadające dzieci jak i bezdzietne, samotna kobieta, rozwodnik z dzieckiem, wdowiec czy rozwódka. Nie ma sztywnych reguł określających stan cywilny kandydatów na rodzica, ani jego sytuacji rodzinnej - te są natomiast przedmiotem swobodnej oceny pracowników ośrodka i sądu dokonywanej pod kątem zdolności rodzica do należytego wywiązywania się z opieki.

Istotne jest,  iż wspólnie adopcji mogą dokonać tylko małżonkowie. Osoby pozostające w związku partnerskim nie mają takiej możliwości. 

Ośrodki opiekuńcze oraz sądy oceniają także sytuację materialną potencjalnych rodziców. Cele majątkowe nie są jednak najważniejsze, musi im choćby towarzyszyć chęć stworzenia dziecku domu i zastąpienia rodziców.

Przysposabiający wspólnie muszą jednakowo chcieć powiększenia rodziny i w równym stopniu zapewnić dziecku dom i opiekę. W każdym przypadku bada się bowiem dobro dziecka.

 
 

 

 15. Czym jest "zgoda blankietowa"?

Zgoda blankietowa ma miejsce w przypadku gdy rodzice naturalni dziecka zgodzili się przed sądem na przysposobienie ich dziecka, nie wskazując osoby, która ma je przysposobić.

Zgoda blankietowa jest odwołalna, ale w ograniczonym czasie. Może bowiem to nastąpić tylko przed sądem opiekuńczym i przed wszczęciem postępowania o przysposobienie. Gdy sprzeciw rodziców nastąpi po wyrażeniu takiej zgody nie można traktować tego sprzeciwu jako odwołania zgody, jednakże powinien on być przez sąd rozważony przy ocenie, czy przysposobienie jest zgodne z dobrem dziecka.

Zgoda blankietowa wyrażona w innej formie niż w formie protokołu przed sądem opiekuńczym, np. na piśmie skierowanym do sądu, nie rodzi skutków prawnych.

Przepisy o przysposobieniu za zgodą rodziców bez wskazania osoby przysposabiającego stosuje się odpowiednio, jeżeli jedno z rodziców wyraziło taką zgodę, a zgoda drugiego nie jest do przysposobienia potrzebna. Przepisu tego nie stosuje się, jeżeli porozumienie się z drugim rodzicem napotyka trudne do przezwyciężenia przeszkody. Przepisy o przysposobieniu za zgodą rodziców bez wskazania osoby przysposabiającego stosuje się odpowiednio również wtedy, gdy rodzice przysposabianego są nieznani albo nie żyją, jeżeli sąd opiekuńczy w orzeczeniu o przysposobieniu tak postanowi.

Przysposobienie całkowite jest nierozwiązywalne i obowiązuje tu zasada pełnej tajemnicy.

Poprzedni akt urodzenia dziecka nie podlega skreśleniu, ale podlega utajnieniu i nie wydaje się z niego odpisów. Wgląd do pierwotnego aktu ma sąd, jeśli uzna za konieczne w danej sprawie oraz sam przysposobiony po uzyskaniu pełnoletności. Przysposobiony otrzymuje nazwisko przysposabiających a w akcie tym jako rodziców wpisuje się przysposabiających.

Przysposobiony po uzyskaniu pełnoletności może żądać udostępnienia księgi stanu cywilnego w części dotyczącej dotychczasowego aktu urodzenia.

 

 

 16. Jak wygląda procedura adopcji ze wskazaniem?

 

Do skutecznej adopcji ze wskazaniem potrzebna jest zgoda rodziców biologicznych. W przypadku każdej procedury należy ją złożyć przed sądem.

Rodzice biologiczni powinni złożyć do sądu (wydział rodzinny) oświadczenie o zrzeczeniu się praw do ich dziecka na rzecz konkretnej rodziny/rodzica. Do wniosku należy dołączając metrykę urodzenia rodziców dziecka i akt urodzenia dziecka. Taką zgodę mogą wyrazić dopiero 6 tygodni po porodzie.

Jednocześnie rodzina adopcyjna składa wniosek o pełne przysposobienie tego dziecka. Jeśliwniosek składa małżeństwo należy do niego dołączyć odpis aktu małżeństwa, w innym przypadku odpis aktu urodzenia.

Dobrze dołączyć zaświadczenia o stanie majątkowym i zdrowotnym, choć sąd może ich żądać dopiero na późniejszym etapie. 

Zanim sąd wyda albo odmówi zgody na przysposobienie musi zbadać, czy adopcja jest zgodna z dobrem dziecka. W tym celu może odesłać Państwa w celu wykonania badań psychologicznych i wywiadu środowiskowego do ośrodka opiekuńczego. 

Jeśli uzna to za konieczne, zbada sytuację życiową potencjalnych rodziców. Wtedy procedura się wydłuży, ale wszystkie te działania są podejmowane w interesie dziecka. Jeśli rodzice uzyskają pozytywną opinię, sąd powinien bez problemu przyznać im prawo do dziecka.

Należy pamiętać, że rodzic biologiczny może w ciągu 6 tygodni się rozmyślić i mimo deklarowanej zgody na oddanie dziecka, wycofać się ze swych obietnic. Rodzice biologiczni nie mogą wyrazić  zgody przed upływem 6 tygodni od narodzin. W tym czasie dziecko może zabrać matka naturalna, ale jeśli tego nie chce, kandydaci na rodziców powinni złożyć wniosek o ustanowienie ich rodziną zastępczą do czasu uregulowania sytuacji prawnej dziecka.

Do zakończenia postępowania można się starać o uzyskanie zarządzenia tymczasowego zezwalającego na umieszczenie dziecka na czas postępowania u kandydatów na rodzinę zastępczą. Takie zarządzenie wydaje sąd w trakcie postępowania na wniosek rodziców.

Zarządzenie jest natychmiast wykonalne i obowiązuje tylko do prawomocnego zakończenia sprawy.

 

17. Jakie są zasady adopcji zagranicznej?
 
 
 
Adopcja, w wyniku której dziecko przenosi się do innego kraju nazywa się adopcją zagraniczną. Kwestia obywatelstwa nie ma tu znaczenia - pod uwagę bierze się miejsce zamieszkania - za adopcję zagraniczną uważa się adopcję dokonaną zarówno przez cudzoziemca jak i Polaka, ważne by planowali stworzyć rodzinę za granicą.
 
Przysposobienie dziecka polskiego, związane z przeniesieniem do innego kraju, może nastąpić, jedynie gdy nie ma możliwości umieszczenia go na równorzędnych warunkach w rodzinie zastępczej lub adopcyjnej na terenie Polski.
 
Zasada ta nie ma zastosowania, jeżeli przysposabiający:
• jest krewnym lub powinowatym dziecka przysposabianego,
• już wcześniej przysposobił brata lub siostrę tego dziecka.
 
Tak więc, ograniczenie to nie odnosi się do adopcji między krewnymi albo powinowatymi lub też do sytuacji mających na celu połączenie rodzeństwa.
 
W przypadku gdy kilku miesięczne poszukiwania przez ośrodek adopcyjno – opiekuńczy rodziny adopcyjnej nie przyniosły rezultatu, wówczas dziecko powinno być zakwalifikowane do adopcji zagranicznej. Właściwym ośrodkiem adopcyjno – opiekuńczym jest ten ośrodek, w którym zostało zgłoszone dziecko.
 
Kandydaci na rodziców powinni skontaktować się w kraju ich miejsca zamieszkania z instytucją odpowiedzialną za kontakt z ośrodkami adopcyjnymi w Polsce, jej pracownicy udzielą pomocy w załatwianiu formalności - przede wszystkim w przygotowaniu niezbędnej dokumentacji.
 
Dopiero po uzyskaniu kwalifikacji w kraju zamieszkania można się kontaktować z polskimi ośrodkami adopcyjnymi. Zgoda tej instytucji na adopcję jest potrzebna do powodzenia procesu kwalifikacyjnego w Polsce.
 
Najlepiej zwrócić się do jednego z kilku ośrodków, które zajmują się kwalifikowaniem dzieci do adopcji zagranicznych. Oto ich adresy i numery telefonów:
 
 
Publiczny Ośrodek Adopcyjno-Opiekuńczy 
ul. Nowogrodzka 75
02-018 Warszawa
tel. /022/ 621-10-75
 
 
Krajowy Ośrodek Adopcyjno-Opiekuńczy TPD
ul. Jasna 26
00-950 Warszawa
tel. /022/ 827-26-51
 
 
Katolicki Ośrodek Adopcyjno-Opiekuńczy 
ul. Grochowska 194/196
04-357 Warszawa
tel. /022/ 610-61-23
 
 
Kandydaci na rodziców muszą złożyć odpowiednie dokumenty:
 
•  podanie o przysposobienie dziecka,
 
•  świadectwo urodzenia
 
•  akt zawarcia małżeństwa (jeśli przysposabiają małżonkowie)
 
•  zaświadczenie o niekaralności
 
•  poświadczenie obywatelstwa
 
•  zaświadczenie o stanie zdrowia
 
•  opinia środowiskowa wystawiona przez opiekę socjalną miejsca zamieszkania (można też złożyć opinię z miejsca pracy i opinię Konsulatu Rzeczypospolitej Polskiej właściwego dla miejsca zamieszkania)
 
•  zgoda licencjonowanej przez rząd danego kraju organizacji lub ośrodka adopcyjnego, pośredniczących w adopcjach zagranicznych
 
 
Wszystkie te dokumenty mogą być przesłane w kopii, koniecznie przetłumaczone na język polski przez tłumacza przysięgłego. Po przesłaniu tych dokumentów rodzice muszą poczekać na pozytywne zakwalifikowanie ich przez odpowiedni ośrodek. Kolejny etap to skierowanie na kontakt z dzieckiem. Gdy i ten etap przebiegnie pomyślnie, następuje przysposobienie dziecka przed polskim sądem. Postępowanie jest wszczynane na wniosek rodzica zagranicznego przed sądem miejsca zamieszkania dziecka.
 
Zanim sąd rozstrzygnie o przyznaniu dziecka wyznaczy odpowiedni okres bezpośredniej styczności dziecka z rodzicami adopcyjnymi w dotychczasowym miejscu zamieszkania przysposabianego lub w innej miejscowości w RP. Ten czas ma pomóc dziecku na oswojenie się z nowym rodzicem, zanim nastąpi największa zmiana - przeniesienie do innego środowiska i obcego kraju. 

 
 

18. Czy w Polsce jest urząd lub Instytucja Państwowa, która chroni prawa nieletnich. Mam na myśli urząd, do którego można się zwrócić, aby zgłosić np. przemoc wobec dzieci. Taka instytucja kontroluje owa rodzinne i w razie konieczności zabiera rodzica dzieci.

Nie ma w Polsce urzędu, który „zabiera dzieci”. Umieszczenie dziecka w rodzinie zastępczej bądź w placówce opiekuńczo-wychowawczej następuje najczęściej na podstawie orzeczenia sądu rodzinnego, w sytuacjach nagłych prawo natychmiastowego zabrania dziecka z rodziny mają pracownicy socjalni, Policja podczas interwencji jeśli stwierdzi zagrożenie dziecka a także kurator sądowy w nagłych sytuacjach. O zagrożeniu dobra dziecka każdy jest zobowiązany poinformować sąd rodzinny miejsca jego zamieszkania, pracownika socjalnego, Policję, szkołę itp.

Przemoc wobec dzieci można także zgłosić w Prokuraturze właściwej dla miejsca zamieszkania dziecka poprzez złożenia zawiadomienia o podejrzeniu popełnienia przestępstwa. Istnieje także Rzecznik Ochrony Praw Dziecka i szereg organizacji zajmujących się pomocą małoletnim, ich także można informować. Jeśli chodzi o kontrolę rodziny to następuje to poprzez ograniczenie władzy rodzicielskiej poprzez nadzór kuratora na mocy postanowienia Sądu rodzinnego.
 





Statystyki Poradnik Rodzicielstwa Zastępczego - pobierz   Dane statystyczne MPiPS (lata 2005-2012) - pobierz Dane statystyczne GUS (lata 2005 - 2011) - pobierz   Na koniec 2012 r. funkcjonowało 918 placówek opiekuńczo-wychowawczych, w tym: 515 socjalizacyjnych, 267 typu rodzinnego, 123 placówki interwencyjne 13 placówek specjalistyczno-terapeutycznych (wcześniej wielofunkcyjnych).   Liczba dzieci przebywających w poszczególnych typach...
  • Życzenia świąteczne
    W tę noc grudniową serca nam biją, nikt już nie myśli o smutkach. Hen, pod Betlejem szopka jaśnieje w szopce Dziecina malutka.    ...
  • Wymarzone prezenty wychowanków z Tarnowa
    Już niespełna miesiąc pozostał do Świąt Bożego Narodzenia. Wszystkie dzieci, a zwłaszcza wychowankowie czterech placówek opiekuńczo-wychowawczych z...

Rozbududowa portalu

W związku z pracami nad rozbudowaniem portalu www.domydziecka.org zapraszamy do współpracy. Chcielibyśmy poznać Państwa opinie na...

Ankieta dla zarejestrowanych placówek na naszym portalu,(które mogą logować się):Czy otrzymaliście wsparcie poprzez nasz portal?